Czym są obrzęki limfatyczne?

Obrzęk limfatyczny to obrzęk ciała spowodowany zastojem chłonki.

Do obrzęku dochodzi w wyniku nadmiernego gromadzenia się płynu śródmiąższowego w skórze i tkance podskórnej. Jeśli utrzymuje się przewlekle może doprowadzić do powstania stanów zapalnych.
Obrzęki limfatyczne możemy podzielić na: pierwotny obrzęk limfatyczny - zdecydowanie częściej dotyczy kończyn dolnych niż górnych. Powstaje w wyniku wady wrodzonej układu limfatycznego. Po raz pierwszy pojawia się u nastolatków lub około 30 roku życia i znacznie częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn. Pierwotny obrzęk limfatyczny może być dziedziczony. Obrzęki tego typu są twarde, blade, nie ustępują pod uciskiem. Na stopie wyraźnie zaznaczone są poprzeczne fałdy skóry. Obrzęk może być asymetryczny lub nawet jednostronny. Obrzęk limfatyczny w pierwszej fazie jest zlokalizowany po jednej stronie ciała, a u około połowy chorych po kilku latach staje się obustronny. Wtórny obrzęk limfatyczny - występuje najczęściej w kończynach górnych (około66proc przypadków).

Spowodowany jest niedrożnością naczyń limfatycznych. Do niedrożności dochodzi w wyniku zatkania lub zniszczenia naczyń i węzłów chłonnych na skutek urazów (zwichnięcie,złamanie), chirurgicznego usunięcia węzłów chłonnych, przerzutów, operacji, ucisku przez guz, włóknienia, infekcji czy radioterapii. W przeciwieństwie do obrzęku pierwotnego, wtórny obrzęk limfatyczny w wielu przypadkach rozprzestrzenia się od nasady kończyny ku jej częściom obwodowym.

Rozpoznanie obrzęku limfatycznego opiera się prawie wyłącznie na objawach klinicznych, a badania dodatkowe wykonuje się wyjątkowo rzadko. W obrzękach limfatycznych pierwszoplanową rolę odgrywa leczenie zachowawcze, czyli zabiegi zmierzające do odprowadzenia płynu obrzękowego z tkanek. Obrzęk limfatyczny możemy leczyć głównie za pomocą metod fizjoterapeutycznych. Do najczęściej stosowanych metod możemy zaliczyć: kompresjoterapię drenaż limfatyczny manualny i mechaniczny ćwiczenia fizyczne i oddechowe unoszenie kończyn Manualny masaż limfatyczny - inaczej zwany drenażem limfatycznym jest obecnie najbardziej efektywną metodą leczenia obrzęku. Dzięki niemu uzyskujemy przyspieszenie odprowadzania chłonki poprzez aktywację naczyń limfatycznych, a także ułatwienie jej przepływu poprzez węzły chłonne. Technika ta różni się od powszechnie znanego masażu. Jej stosowanie wymaga dobrej znajomości anatomii układu limfatycznego, a masaż taki powinien wykonywać odpowiednio przeszkolony terapeuta. Masaż zbyt silny i źle wykonany może przyczynić się do pogorszenia stanu zdrowia pacjenta.

Masaż limfatyczny jest również nieodzownym wstępem do prowadzenia terapii za pomocą sekwencyjnego masażu pneumatycznego, który polega na wywieraniu na skórę kończyny ucisku za pomocą kolejno napełnianych powietrzem mankietów, co ma sprzyjać reabsorbcji płynu obrzękowego z tkanek.
Kompresjo terapia - czyli leczenie poprzez ucisk. Jest to jedna z najstarszych metod leczenie chorób układu żylnego. Podczas leczenia tą metodą stosuje się pończochy uciskowe, bandaże elastyczne, podkolanówki i rajstopy o stopniowanym ucisku. Produkty te mogą służyć do leczenia jak również mogą być stosowane prewencyjnie. Zapobiegają zastojom krwi żylnej i powstawaniu obrzęków.

Każdy seans masażu ręcznego lub pneumatycznego musi być zakończony założeniem opatrunku uciskowego, co utrwala uzyskany efekt. Do tego celu nadają się: opaski uciskowe, pończochy o stopniowanym ucisku, wygodniejsze w użyciu, które znajdują również zastosowanie w leczeniu przewlekłej niewydolności żylnej.